Tính cấu hình máy chủ theo tải thật: bao nhiêu là đủ

Hai doanh nghiệp cùng bán hàng online. Cùng vài nghìn đơn mỗi tháng. Một bên thuê máy chủ 16 GB RAM. Bên kia chạy êm trên 4 GB. Khác biệt không nằm ở quy mô công ty. Nó nằm ở cách web được viết. Và lượng khách dồn vào cùng 1 giờ. Tính cấu hình máy chủ theo cảm tính sinh ra 2 lỗi: trả tiền cho phần không dùng, hoặc web treo đúng lúc đông khách nhất.

Không có công thức kiểu 1.000 khách bằng 4 GB RAM. Mỗi website tiêu tài nguyên khác nhau, tuỳ mã nguồn và cách xử lý dữ liệu. Bài này đưa 4 nhóm số cần đo trên chính hệ thống của bạn. Kèm cách đọc kết quả đó ra cấu hình. Không phải một bảng tra sẵn.

Tính cấu hình máy chủ cần đo 4 nhóm số nào trước

4 nhóm cần đo là: lượng khách cùng lúc lúc đông nhất, loại việc web đang xử lý, dung lượng dữ liệu và tốc độ tăng, hình dạng giờ cao điểm trong ngày. Thiếu 1 nhóm là cấu hình dễ lệch.

Lượng khách cùng lúc, không phải tổng lượt cả tháng

• Con số cần đo là số phiên hoạt động cùng 1 thời điểm. Xem trong Google Analytics thời gian thực. Hoặc log truy cập của hosting.
• 100.000 lượt rải đều 30 ngày khác hẳn 100.000 lượt dồn vào 3 giờ tối thứ Sáu. Dù tổng số bằng nhau.
• Nhìn biểu đồ theo giờ trong 7 đến 14 ngày gần nhất. Không chỉ 1 ngày. Vì 1 ngày có thể rơi đúng đợt khuyến mãi.
• Sàn thương mại điện tử hay trang tin có thể gấp 5 đến 10 lần lượng khách bình thường. Chỉ trong vài giờ ngắn. Đây là mức cần cấu hình chịu được.

Loại việc web đang làm, không chỉ là trang tin

• Trang giới thiệu công ty chủ yếu đọc dữ liệu tĩnh. Tải nhẹ hơn nhiều so với trang có giỏ hàng.
• Web có giỏ hàng, tính khuyến mãi, gọi cổng thanh toán. Mỗi đơn hàng chạy qua nhiều bước tính toán. Tốn CPU hơn hẳn 1 lượt xem trang.
• Chức năng tra cứu, lọc nhiều tiêu chí, xuất báo cáo Excel. Dồn tải lên cơ sở dữ liệu, không phải lên băng thông.
• Tác vụ nền như gửi hàng nghìn email, đồng bộ dữ liệu, xử lý ảnh cũng ăn tài nguyên. Dù khách không thấy trực tiếp.

Dữ liệu: cơ sở dữ liệu, tệp, và tốc độ phình ra

• Đo dung lượng cơ sở dữ liệu hiện tại bằng phpMyAdmin hoặc panel quản trị. Không ước chừng.
• Đo riêng dung lượng ảnh và tệp tải lên. Phần này thường lớn hơn cơ sở dữ liệu nhiều lần ở web bán hàng nhiều ảnh sản phẩm.
• Ghi mức tăng của 3 đến 6 tháng gần nhất. Từ đó suy ra tốc độ tăng mỗi năm.
• Dữ liệu tăng nhanh thì ổ đĩa và RAM đều bị ảnh hưởng. Cơ sở dữ liệu lớn hơn cần nhiều RAM hơn để cache.

Giờ cao điểm: đều cả ngày hay dồn vài khung giờ

• Web B2B phục vụ khách giờ hành chính. Tải đều từ 8 đến 17 giờ. Ít đỉnh nhọn.
• Web bán lẻ hay có 2 đến 3 khung giờ đỉnh trong ngày. Ví dụ giờ nghỉ trưa và buổi tối. Chênh lệch với giờ vắng có thể tới vài lần.
• Cấu hình phải chịu được đỉnh cao nhất. Không phải mức trung bình cả ngày.
• Chiến dịch quảng cáo, sự kiện giảm giá tạo đỉnh bất thường. Ngoài quy luật hàng ngày. Cần tính riêng.

Quy 4 nhóm số đó ra cấu hình bằng cách nào

Không có phép tính đổi thẳng số khách ra GB RAM. Cách đúng là đo mức tiêu thụ thật. Rồi nhân theo tỷ lệ tăng khách dự kiến.

• Bắt đầu từ mức đang chạy. Web đã hoạt động thì xem panel báo mức dùng CPU, RAM trung bình và đỉnh cao nhất 30 ngày qua. Đó là điểm gốc thật hơn mọi ước tính.
• Nhân theo tỷ lệ tăng khách, không nhân theo cảm tính. Dự kiến khách tăng gấp đôi năm tới. Tính dư khoảng 1,5 đến 2 lần mức đỉnh hiện tại cho vCPU và RAM.
• Ổ đĩa tính theo dữ liệu cộng khoảng đệm. Cộng dung lượng hiện tại với mức tăng dự kiến 12 đến 24 tháng. Cộng thêm 8 đến 15 GB cho log và hệ điều hành.
• Website mới chưa có số liệu thì bắt đầu từ gói vừa. Đo sau 30 ngày rồi điều chỉnh. Đoán mà không đo gần như luôn sai 1 chiều.

Chừa dư bao nhiêu là hợp lý, không phải chừa cho chắc

Chừa dư có lý do kỹ thuật rõ. Né đỉnh tải bất thường. Có chỗ nâng khi khách tăng. Mức dư hợp lý thường nằm trong khoảng 20 đến 40% trên mức đỉnh đã đo, tuỳ ngành biến động nhiều hay ít.

• Ngành ổn định, tải đều quanh năm. Chừa dư ở mức thấp trong khoảng đó là đủ.
• Ngành có mùa vụ rõ, như bán lẻ dịp lễ hay giáo dục mùa tuyển sinh. Nên chừa dư ở mức cao hơn. Hoặc chọn hạ tầng nâng cấp nhanh trong vài giờ.
• Chừa dư trên 50% quanh năm mà tải không biến động. Đó là dấu hiệu mua thừa.

Dấu hiệu đang mua thừa cấu hình máy chủ

Mua thừa khó nhận ra hơn mua thiếu. Web vẫn chạy êm. Chỉ hoá đơn cao hơn mức cần.

• Mức dùng CPU và RAM trong panel luôn dưới 20%. Kể cả giờ cao điểm. Đo liên tục nhiều tuần.
• Ổ đĩa còn trống trên 70% sau nhiều tháng vận hành. Tốc độ tăng dữ liệu thấp.
• Đã nâng cấp gói vì lo trước 1 sự kiện. Sau đó tải quay lại mức cũ mà quên hạ gói xuống.

Dấu hiệu đang thiếu cấu hình, web sắp treo giờ cao điểm

Thiếu cấu hình thường lộ ra đúng lúc đông khách nhất. Tức lúc thiệt hại lớn nhất.

• Mức dùng RAM áp sát 90% giờ cao điểm. Kèm swap tăng dần dù CPU chưa tới ngưỡng. Đây là dấu hiệu thiếu RAM, không phải thiếu CPU.
• Trang tải chậm hẳn đúng khung giờ đông khách. Nhưng vẫn nhanh lúc vắng. Khác với chậm do mã nguồn kém tối ưu, vốn chậm mọi lúc.
• Lỗi 502 hoặc 503 lặp lại đúng vào đợt cao điểm hoặc chạy quảng cáo. Do máy chủ từ chối nhận thêm kết nối.
• Đơn hàng hoặc form bị mất lúc đông khách. Dù lúc vắng khách hoạt động bình thường.

Khi nào VPS đủ dùng, khi nào cần máy chủ riêng

VPS đủ cho phần lớn website doanh nghiệp vừa và nhỏ. Kể cả web có giỏ hàng và vài nghìn đơn mỗi tháng. Miễn chọn đúng cấu hình theo 4 nhóm số ở trên. Máy chủ riêng cần khi tài nguyên phải tách biệt hoàn toàn. Hoặc tải ở mức lớn liên tục.

• Hệ thống cần toàn bộ CPU và RAM không chia sẻ. Ví dụ cơ sở dữ liệu lớn chạy song song nhiều truy vấn nặng cả ngày.
• Tải đã vượt gói VPS cao nhất một cách ổn định, không phải đỉnh tạm thời. Đo qua nhiều tuần liền đều chạm trần.
• Yêu cầu tuân thủ hoặc bảo mật riêng đòi phần cứng vật lý tách biệt. Không chia sẻ hạ tầng ảo hoá.
• Máy chủ riêng của BizMaC dùng dòng Intel Xeon Gold và Xeon Platinum. Đặt tại hạ tầng từ Viettel IDC và VNPT IDC.

Câu hỏi thường gặp về tính cấu hình máy chủ

Đo tải thật rồi mới chọn gói

4 nhóm số ở trên đều đo được bằng công cụ đang có sẵn. Khách cùng lúc, loại việc web làm, dữ liệu và giờ cao điểm. Việc còn lại là dành 30 phút mở panel và Analytics lên xem. Thay vì đoán rồi ký hợp đồng cả năm.

Số liệu chưa rõ, hoặc cần tư vấn xem hệ thống hợp với VPS Hosting hay máy chủ riêng, có thể trao đổi trước qua Zalo OA của BizMaC. Đang là khách hàng thì mở ticket để soát lại gói hiện tại.